Emali Kasidesi asırlarca ezberlendi! Kırgızistanlı alim Siraceddin Ali Osman el-Uşi'yi tanımayan ders geçemezdi

Kırgızistan denildiğinde ilk akla gelen yerlerden olan Oş şehri, İslam tarihinde Siraceddin Ali Osman el-Uşi ile tanınıyordu. Yazdığı "Emali Kasidesi" adlı şiiri medreselerde asırlarca ezberletilirken, pek çok bilgin Uşi'nin şiirine ciltler dolusu şerh kitabı kaleme alındı.
Tarihi ve kültürel yönleriyle Türk tarihinin en zengin devletlerinden olan Kırgısiztan'da pek çok İslam alimi yetişti. Ancak ilk akla gelen şehirlerinden Oş şehrinin ayrı bir yönüyle tanınıyordu.
Uş olarak da telaffuz edilen Oş şehri 3 bin yıllık bir geçmişe sahip.
Şehir, M.Ö. 4-5 yüzyıllarda Büyük İpek Yolu’nun en canlı noktasına dönüştü. 8. yüzyılda ipek üreticiliğinin merkezi olarak tanınmaya başladı.
9-10 yüzyıllara gelindiğinde ise Fergana Vadisi'ndeki en büyük 3 şehirden biri haline gelerek, 12. yüzyıla kadar kültür, sanat ve eğitim merkezi oldu.
M.S 1100'lü yıllarda yaşayan Siraceddin Ali Osman el-Uşi de 3 kıtaya yayılan bir şiiriyle meşhur oldu.
Uşi 'Emâli Kasidesi' adlı şiiriyle eşsiz bir eser bıraktı. Bu şiir asırlarca medreselerde ezberlendi. Pek çok İslam alimi de şerh kitapları yazarak şiiri açıkladı.
EMALİ KASİDESİ
Uşi, Emali kasidesi ile İslamiyet'in temel inanç esaslarını şiir olarak anlattı.
Kasîde-i emâli'nin asıl ismi “Bed-ül-Emâlî”ydi. Emali sözlükte “İmlâ” kelimesinin çoğulu olup, o da yazmak anlamına geliyor.
Emali kasidesi hakkında alimler, çeşitli dillerde şerhler (açıklamalar) yazdı.
SİRACEDDİN OSMAN ALİ UŞİ KİMDİR?
Moğol istilasında hayatı hakkında bilgi veren eserler tahrip edildiğinden onu Emali Kasidesi ve buna yazılan şerh kitaplarından tanıyor.
Emali kasidesi ile meşhur olan Uşi'nin tam adı ve künyesi "Sirâcüddîn el-Fergânî Ali b. Osmân b. Muhammed et-Teymî el-Evşî"dir.