Geçenlerde gittiğim bir davette sakal konusu açıldı. Yanıma oturan biri "Bir şeyi hiç yapmamaktansa, bir kısmını olsun yapmalıdır. Mesela sünnete uygun sakal bırakmayanın, kirli sakal veya top sakal bırakması daha iyidir" dedi. Ben de "Siz bunları kafadan mı söylüyorsunuz? Yoksa bir kaynağınız var mı?" dedim. Kendisinin esnaf olduğunu ancak çok kitap okuduğunu söyledi. Dinî konuda ulu orta konuşmasına şaştım kaldım! "Hiç sünnete uymayan sakala iyi denir mi?" dedim ve ona bidati anlattım...
Sünnete aykırı sakalı, sünnet niyetiyle bırakmak bid’at olur. Bid’at işlemek büyük günahtır. Günaha iyi demek çok tehlikelidir. Sünnette değişiklik yapmak, hiç yapmamaktan daha kötüdür. Çünkü sünneti değiştirmek, sünneti beğenmemek olur. Sünneti beğenmeyerek değiştirmek küfür olur. "Bu emir uygun değil, şu şekilde olsaydı daha uygun olurdu" manasına gelir.
Kasten, sabahın farzı üç, akşamın farzı iki rekât kılınırsa namaz hiç sahih olmaz. Orucu başka ayda tutmak, haccı başka mevsimde yapmak dini değiştirmek olur ve hiç sahih olmaz. Maksat namaz kılmak diyerek, vakitleri girmeden bütün namazlar kılınsa sahih olmaz. "Maksat namazsa eğer, hepsi kılındı" demek yanlış olur. Çünkü bu kılınan, namaz olmadı. Hacca, zamanında değil de, herhangi bir mevsimde gidilse hac sahih olmaz. "Maksat Kâbe’yi ziyaretse, ziyaret gerçekleşti" demek de böyle yanlış olur. Çünkü hac olmadı. Emredilen zamanda ve emredilen şekilde yapmak gerekirdi.
Sakal da böyledir. Resulullah'ın “sallallahü aleyhi ve sellem” emrettiği şekilde bir tutam bırakmayıp sünnet diye kirli sakal bırakmak veya top sakal gibi daha değişik bırakmak, sünneti değiştirmek olur. Eğer, sünnet diye yapılırsa bid’at ve haram olur. Sünnet beğenilmediğinden böyle yapılıyorsa küfür olur. Sünnet diye değil de, âdet diye bırakılırsa mekruh olur. Görüldüğü gibi niyete göre değişmektedir.
Çocuğu çay şekeri alması için çarşıya göndersek. O da şeker yerine lokumu getirip "O da tatlı, bu da tatlı, ne fark eder, hiç getirmemekten daha iyidir" dese, mazur görülür mü?
Emre itaat; emri, bildirilen zamanda ve istenilen miktarda yapmakla olur. Bir emrin fazlası da, noksanı da yanlış olabilir. Bazen işin bildirilen zamanda yapılması önemlidir. Daha önce veya daha sonra yapılması mahzurlu olabilir. Bize göre daha iyi sanılan şekil, emri verene göre yanlış olabilir. Bunu da ancak emri veren bilir. Bize düşen, emre aynen uymaktır. Daha iyisini yapmak için geciktirmek veya bazı ilaveler yapmak yanlış olur.
Bütün bunlar gösteriyor ki, dinin bildirdiğine ilave veya çıkarma yapmak dini değiştirmek olur. Dini değiştiren de, Allahü teâlânın emrine uymamış olur.
Emr-i maruf çok mühimdir. Emr-i maruf yapılmazsa, ilim yok olur. Cehalet ve sapıklık yayılır. Fitne her tarafı kaplar. Hadis-i şerifte buyuruldu ki: (Allahü teâlânın yeryüzünde şehitlerden üstün mücahidleri vardır. Bunlar, emr-i maruf ve nehy-i münker yapanlardır.) [İ. Gazali] (dinimizislam.com)