Ticari faaliyette bulunanlar emeklilik müracaatını işten çıktığı gün yapmalı Soru: Çalıştığım iş yerinden 18 Mayıs 2011 tarihinde ayrıldım ve 22 Mayıs 2011 tarihinde de emeklilik müracaatında bulundum. Çünkü emeklilik yaşını 22 Mayıs 2011 tarihinde doldurdum. Aynı zamanda 4 ay öncesinde bir şirkete ortak oldum ama hiç Bağ-Kur kaydım olmadı. Şimdi SGK bana maaş bağlamadığı gibi 4 aylık prim borcu çıkarmış. Bu yasal mı, yasalsa neden 4 günlük değil de 4 aylık prim ödemem isteniyor. Ali K/İstanbul ŞİRKET ORTAKLARI BAŞKA İŞ YERİNDE ÇALIŞIRSA BAĞ-KUR DEVRE DIŞI Günümüz küresel ekonomisi birçok alanda olduğu gibi çalışma biçimlerinde de köklü değişime yol açmış, bunun doğal sonucu olarak sosyal güvenlik yasalarımızda da değişiklik yapmak kaçınılmaz olmuştur. Son olarak kamuoyunda af yasası ya da 'torba yasa' olarak bilinen 6111 sayılı yasa ile getirilen hükümlerden bir tanesi de sigortalılığın üstünlüğü ilkesidir. Bu ilkeye göre ticari ya da tarımsal faaliyette bulunan diğer bir ifade ile vergi mükellefi, şirket ortağı ya da ziraat odalarına kayıtlı olan kişiler bu dönemler içersisinde aynı zamanda bir iş verenin yanında çalışmaya başlar iseler çalıştıkları süreler içinde adlarına 4/a kapsamında prim ödendiği için 4/b kapsamındaki sigortalılıkları askıya alınmaktadır. Ne zaman ki bunların 4/a sigortalılıkları kesintiye uğrar, takip eden günde 4/b sigortalılığı tekrar aktif hale gelir. ŞİRKET ORTAKLARI İŞTEN AYRILINCA BAĞ-KUR YENİDEN BAŞLAR Ticari faaliyeti nedeniyle 4/b kapsamında sigortalı iken bir başka işverene ait iş yerinde hizmet akdine tabi çalıştığı için 4/a kapsamında sigortalı sayılan dolayısıyla 4/b kapsamındaki sigortalılığı askıya alınan bu kişilerin, hizmet akdinin son bulması diğer bir ifade ile 4/a kapsamında sigortalı olarak çalıştığı iş yerinden ayrılması halinde işten ayrıldığı günü takip eden günden itibaren 4/b kapsamında yeniden sigortalı sayılması kaçınılmaz. Yeniden sigortalılığı kesebilecek tek bir istisna bulunmaktadır. Bu ise 4/a kapsamındaki sigortalılığın sona erdiği tarihte yani işten çıkılan gün içinde emeklilik müracaatında bulunmak. Tabii ki; yaşlılık aylığına hak kazanmak şartıyla. Dolayısıyla, 4/a kapsamında sigortalı iken işten ayrılan ve işten ayrıldığı tarihte aynı zamanda vergi mükellefiyeti, limitet şirket ortaklığı, anonim şirket ortaklığı yanında yönetim kurulu üyeliği devam eden ya da tarımsal faaliyette bulunduğu için ziraat oda kaydı devam eden sigortalılar emeklilik başvurusunu mutlaka işten ayrıldıkları aynı gün içinde yapmalıdır. ŞİRKET ORTAKLARI EMEKLİ MÜRACAATINI İŞTEN ÇIKTIĞI GÜN YAPMALI Özellikle bir konuya değinmek istiyorum. Emeklilik başvurusu çeşitli nedenlerle (yaşı bekleme gibi) aynı gün değil de bir başka gün yapılacaksa işten çıkış tarihini takip eden tarih ile prim ödenecek tarih arasında geçen sürelere ilişkin 4/b kapsamındaki sigortalılığa dayalı borcun tamamının ödenmesi, 4/b kapsamında sigortalılık tescili yok ise bu kez öncelikle 4/b tescilinin yaptırılarak çıkacak borcun ödenmesi şart. Yine, 4/b sigortalılığına dayalı prim ve prime ilişkin borç ödenmeksizin başvuru yapılmış ise bu kez çıkarılacak borcun en kısa sürede ödenmesi gerekir. Ödeme emeklilik müracaatının yapıldığı ay içinde yapılmaz ise bağlanacak aylık başlama tarihi müracaatı takip eden ay başı değil ödemenin yapıldığı ayı takip eden ayın başı olacağından maaş kaybı olur. Yine 4/b kapsamındaki bu sürelerin son yedi yıl hesabını etkileyerek 4/a kapsamından emekli olamama riskini doğurduğunu da göz ardı etmemeli, bu konuda çok hassas davranmalıyız. ORTAĞI OLUNAN ŞİRKETTEN 4/A SİGORTALISI OLMAK MÜMKÜN DEĞİL 5510 sayılı Kanuna göre, limitet şirkete ortak ya da anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin ortağı ya da yönetim kurulu üyesi olduğu iş yerlerinden 4/a kapsamında sigortalı olamamaları kuralı 1 Ekim 2008 tarihi itibariyle geçerlilik kazanmıştır. Dolayısıyla önceden başlayan sigortalılığın geçerli olacağı ilkesi ihlal edilmemiş olmak şartıyla 1 Ekim 2008 tarihinden önce ortak olduğu limitet şirketlerden ya da yönetim kurulu üyesi olduğu anonim şirketlerden 4/a kapsamında sigortalı bildirilenlerin bu sigortalılıkları 1 Ekim 2008 tarihinden sonra kesintiye uğramadığı sürece geçerli olacak. Kesintinin varlığı halinde bu kişilerin, ortağı oldukları limitet şirketlerden ya da yönetim kurulu üyesi oldukları anonim şirketlerden 4/a kapsamında sigortalı bildirilmeleri mümkün olamayacak. Dolayısıyla 1 Ekim 2008 tarihinden sonra çalıştığı iş yerine ortak olanlar 4/a kapsamında değil 4/b kapsamında sigortalı olacak.